HOME < PRAKTIJK < FOTOBESPREKING
fotobespreking

Fotobespreking thema creativiteit & abstractie: Hajo, Ineke en Jan

In deze derde fotobespreking rond het thema creativiteit & abstractie probeert Jody te doorgronden wat de foto’s precies voorstellen. Het mooie van abstractie is dat je het onderwerp volledig kwijt kan raken en het beeld volledig verwordt tot een patroon van kleur en vorm.

Fotobespreking thema creativiteit & abstractie: Hajo, Ineke en Jan
Nikon Coolpix P900 ISO 400 125mm f 5.6 1/15 sec Fotograaf: Hajo Tuitman
Delen

Hajo Tuitman

“The Matrix”

Hajo, toen ik je beeld zag moest ik direct denken aan een scène uit de film “The Matrix” waarin op een computerscherm groene nulletjes en ééntjes in een soort straaltjes van boven naar beneden vallen. Het had iets onheilspellends. De kleur groen in je foto intrigeert me: het komt fluoriserend en lichtgevend over. Door de hoekigheid van de lijnen heeft het voor mij iets mechanisch. Maar ook iets levends, door de lichtpuntjes aan het einde van de lijnen. Woorden als spookachtig en science fiction komen in mijn hoofd op. De foto werkt in ieder geval op mijn fantasie. Maar Hajo, ik ben erg benieuwd naar jouw toelichting, want ik heb geen idee waar ik naar kijk….

Dynamiek

Een prettige foto om naar te kijken heeft dynamiek nodig: spanning in de beeldelementen. Er zit dynamiek in jouw foto want de lijnen lijken naar beneden te “druipen”. Ze hellen zelfs iets naar links, wat de indruk geeft dat er b.v. een wind tegenaan waait. De lichtgroene, donkergroene en donkere banen geven een idee van gelaagdheid, waardoor er een suggestie van perspectief ontstaat. En je je kunt afvragen wat er zich achter het gordijn van lijnen bevindt? Of het geeft een idee van tijd, licht is jonger dan donker. Zo ervaar ik, ondanks dat ik niet weet waar ik naar kijk, dat ik toch gegrepen wordt door de opbouw van het beeld.

Techniek

In z’n geheel heeft de foto delen die uitgebeten wit zijn: een aantal lichtpunten, een dikke lijn op 2/3 van de foto en een groot gedeelte van de rechterzijde. Ik heb even moeten nadenken wat ik van het overbelichte deel aan de rechterzijde vind. Aan de ene kant levert ook dit een stukje dynamiek op, doordat de foto van links naar rechts van donker naar licht gaat. Ik ga hierdoor voor mijn gevoel via het licht de foto uit de “toekomst” in. Aan de andere kant is dit deel flink uitgebeten en dichtgelopen, wat ik niet zo mooi vind. Je zou kunnen overwegen in dit deel de helderheid iets te temperen.

Ik zie dat je een sluitertijd van 1/15 seconden hebt gebruikt. Klopt het dat je de foto uit de hand genomen hebt en dat je tijdens het afdrukken de camera bewogen hebt? Mogelijk dat diafragma f5,6 in combinatie met 1/15 seconde en ISO 400 voor jou een ideale instelling is om het effect te bereiken. Maar ik heb het idee dat deze ISO instelling de foto ook korrelig maakt. Meer effen kleuren en lijnen zal het beeld een strakkere uitstraling geven.

aanpassing hooglichten en donkere tonen - bewerking Jody Zweserijn
aanpassing hooglichten en donkere tonen – bewerking Jody Zweserijn Fotograaf: Hajo Tuitman

Nabewerking

De foto heeft wit uitgebeten c.q. overbelichte delen. Je zou kunnen overwegen in bijvoorbeeld Photoshop de helderheid in z’n geheel iets terug te zetten. Tevens kun je het rechterdeel selecteren en de helderheid specifiek van dit deel iets terugzetten. Je zou ook een stukje van de rechterzijde kunnen afsnijden, zodanig dat er toch nog een licht deel overblijft. Door de foto te ontruisen worden de dondere delen zwarter en de lichte lijnen strakker. Ik vind dat het beeld daar nog sterker van wordt.

Hajo, Laat je ons weten wat je hier gefotografeerd hebt? En wat je van mijn bespreking vindt?

Ineke de Raaff

 FZ1000, zoomlens 25-400
FZ1000, zoomlens 25-400 Fotograaf: Ineke de Raaff

Inhoud en impact

Ook naar jouw foto, Ineke, heb ik wel even zitten kijken om te proberen te beseffen waar ik nu eigenlijk naar kijk. Door de scheuren rechts en de structuur links denk ik dat ik naar een stenen ondergrond kijk. klopt dit? In het midden zit een lusvormige spleet. Het lijkt erop dat hier de plaat aan het eroderen is. Mij lijkt de ondergrond nat en er groeien schimmels en algen op, wat een hele bonte kleurenschakering geeft. Zit ik nog in de goede richting? Veel lijnen in de ondergrond volgen de vorm van de lus wat een bepaald ritme in de foto geeft.

Compositie

Eigenlijk bestaat de foto uit 3 delen: de bobbelige structuur links, het gat in de vorm van de lus en de gladde structuur rechts. Deze delen worden verbonden door kleuren en patronen die de lusvorm volgen. Dit alles tesamen maakt de foto dynamisch, evenwichtig en harmonieus.

Techniek

Ik zie aan je instelling dat je camera op automatisch staat. Fotografeer je ook wel eens handmatig? Wat mij opvalt is dat links onder, boven links van het midden en rechts boven het beeld vervaagd is. Het stoort me iets, omdat vanuit de structuur hiertoe geen aanleiding lijkt en de vervaging vlekkerig overkomt. Ik denk dat je dit had kunnen voorkomen door een iets groter diafragmagetal te kiezen, iets minder te zoomen en/of de camera loodrecht op het onderwerp te houden. Als je het diafragmagetal verhoogt zet je de sluitertijd iets langzamer zodat je de ISO niet hoeft te verhogen. Je moet je camera hiervoor wel van de automatische stand halen.

Nabewerking

Jouw foto heeft stevig kleur, scherpte (met uitzondering van de vervaagde delen) en contrast. Zelf zou ik deze foto niet nog een extra nabewerking geven.

Ineke, ik vind het leuk als je een reactie geeft op mijn bespreking.

Jan ter Maaten

Deze foto heb ik genomen vlak na zonsondergang op een heldere koude dag. Mijn vraag is hoe ik de foto/ compositie kan verbeteren voor een volgende keer. De foto is genomen met een Canon Eos 500d met de 18-55mm kitlens. Ik heb bij deze foto gebruik gemaakt van een polarisatiefilter. Gegevens foto: ISO 100, 18mm, f22, 30sec
Deze foto heb ik genomen vlak na zonsondergang op een heldere koude dag. Mijn vraag is hoe ik de foto/ compositie kan verbeteren voor een volgende keer. De foto is genomen met een Canon Eos 500d met de 18-55mm kitlens. Ik heb bij deze foto gebruik gemaakt van een polarisatiefilter. Gegevens foto: ISO 100, 18mm, f22, 30sec Fotograaf: Jan ter Maaten

Inhoud en impact

Jan, je hebt een relatief sober landschapsbeeld geschoten met veel water, een dijk met huizen en bomen, een voorgrond, een maan en prachtige kleuren. In mijn ogen zijn de kleuren, de dijk en de fijne tekening van de bomen de krachtige elementen in jouw foto. Wat me opvalt is dat er grote lege vlakken in de foto zitten. Aan de ene kant geeft dit een rustieke uitstraling. Aan de andere kant loop je het risico dat de kijker de foto saai vindt. De foto is niet evenwichtig. En ook niet helemaal scherp.

Compositie

Klopt het dat de maan een belangrijke rol voor je heeft gespeeld bij het maken van je compositie? Om hier de portretstand voor te kiezen is prima. Wel heb je hierdoor veel lege ruimtes in je foto. Je hebt als voorgrond een stuk oever meegenomen. Ik vind de oever overbodig, zelfs een beetje het evenwicht in de foto verstoren. De oever legt namelijk geen verbinding met de andere elementen in de foto. Bijvoorbeeld als kijklijn die de kijker door de foto leidt of doordat de oever een soortgelijke vorm of structuur heeft als een ander element in de foto. Ook de bomen en huizen op de dijk zou je wat evenwichter kunnen positioneren. Nu staat links een halve boom met een huis tegen de rand van de foto en rechts is na het laatste huis en de boom een grote open ruimte. En ik had de auto die helemaal links op de dijk staat met z’n lichten aan niet in de foto opgenomen, omdat ik het een storend element vind.

Techniek

Je foto is niet helemaal scherp. Bij het fotograferen met hele lange sluitertijden loop je het risico dat je camera beweegt. De vibratiereductie van de camera of de lens moet in elk geval uitgezet worden. Je fotografeert vanaf statief en je bedient de sluiter het liefst met een afstandsbediening of anders met de zelfontspanner, om trillingen bij aanraken te voorkomen. De camera moet beschermd worden tegen trillingen van wind. Zelfs een voorbijrijdende auto kan trillingen veroorzaken die je foto onscherp maken. Ik lees uit de exif van je foto dat je een diafragma van f22, een sluitertijd van 30 seconden en een ISO van 100 hebt gebruikt. Ik vroeg me af waarom je zo’n lange sluitertijd hebt gehanteerd? Het water lijkt mij een rivier en oogt heel rustig. Om het water vlak te krijgen had je, denk ik, een sluitertijd van 30 seconden niet nodig. Een paar seconden was genoeg geweest. De kwaliteit van een lens bij een diafragma van f22 is minder dan bij een lager diafragmagetal. Je had aan een diafragmagetal van f11 of f13 voldoende gehad. Dan had je een kortere sluitertijd kunnen hanteren met minder risico op bewegingsonscherpte. Mocht dan nog de sluitertijd te lang zijn, dan kun je ook nog je ISO verhogen naar bijvoorbeeld 200, 320 of 400.

Nabewerking

In nabewerking heb ik een uitsnede voor je gemaakt waarbij ik tóch de maan heb behouden, maar de oever op de voorgrond van de foto heb afgesneden. Daarbij heb ik de elementen op de dijk qua compositie iets meer in evenwicht gebracht. Daarna heb ik de foto verscherpt. Tot slot heb ik een klein beetje helderheid, contrast en levendigheid toegevoegd om de foto iets meer diepte en kleur te geven. Dit laatste is afhankelijk van persoonlijke smaak. Vind je het wat?

Andere uitsnede en paar kleine aanpassingen , bewerking Jody Zweserijn
Andere uitsnede en paar kleine aanpassingen , bewerking Jody Zweserijn Fotograaf: Jan ter Maaten

Jan, heb ik met deze bespreking jouw vraag over de mogelijkheden tot verbeteren van foto en compositie kunnen beantwoorden?

Deel dit artikel


13
REACTIES
BEKIJK REACTIES en PLAATS UW REACTIE
  1. Door Hajo Tuitman op 27 december 2016 om 14:23

    Foto “The Matrix” is per ongeluk ontstaan. Met mijn camera van boven naar beneden bewogen bij een rij bomen met groen blad, de zon scheen van links, het was in de ochtend, volgens mij zijn dat puntjes ontstaan door de dauw. Er was ook wat wind. Ik vond het wel “iets” hebben, je bespreking Jody was prima, ben helemaal met je eens.

    1. Leuk om te lezen wat ik nu precies besproken heb, Hajo. Ik heb het niet geraden. Ik vond deze foto echt leuk door z’n dynamiek. Bedankt dat je gereageerd hebt!

  2. Door Ineke de Raaff op 26 december 2016 om 16:55

    beste Jan, dank voor je feedback. Het is Hout: een grote schijf van een doorgezaagde stam. Ik heb er 2x een nic, de contrast colour, overheen gezet. Dat je kunt zien dat ik automatisch gefotografeerd zou hebben, verbaast me, want dat doe ik nooit: ik koos voor een diafragma waarbij ik nog net uit de hand kon fotograferen (1/100) omdat bewegingsonscherpte mijn doel niet was.
    met vriendelijke groet, Ineke de Raaff

    1. Dag Ineke, zeg maar Jody hoor. Heel graag gedaan! Vind je het vervelend dat ik niet kon zien wat je onderwerp was? Dat is het lastige bij dit soort fotografie. Zodra de kijker niet in 1 oogopslag een idee hebben waar hij/zij naar kijkt ben je ze vaak kwijt. Excuus dat ik dacht dat je op de automaat fotografeerde, ik meende het uit je exif te halen. Gr Jody

  3. Door Jan ter Maaten op 26 december 2016 om 15:27

    Beste Jody,

    Bedankt voor de duidelijke en uitgebreide reactie! Qua inhoud had ik inderdaad voor ogen om een rustieke foto te maken. Om enigszins een voorgrond te maken had in de oever op de foto gezet maar achteraf was dat inderdaad beter geweest om de foto meer uit te snijden. Door de uitsnede die jij hebt gemaakt knapt de foto zeker wel op! Ook bedankt voor jouw handige tips om het diafragmagetal iets lager te houden en de sluitertijd korter. Om veel ruis te voorkomen wilde ik perce op ISO 100 fotograferen. Dus dan kreeg ik met een kortere sluitertijd een veel donkere foto. Maar als beginner had ik hier nog niet gelijk aan gedacht. Goed om mee te nemen naar een volgende keer! 🙂

    1. Dag Jan, fijn om te horen dat ik je een beetje verder heb kunnen helpen. Prima streven Jan, ISO 100. Deze verhogen zou ik zo min mogelijk doen, mits het niet anders meer kan. Gr Jody

  4. Jody, complimenten voor je bespreking. Erg knap hoe je ieder beeld ontleed. Wat betreft creatieve fotografie, ik vind dat een nonsens term. Iedere foto waar ik langer dan een tel naar blijf kijken vind ik creatief. Of dat nou een landschap, portret of macrofoto is. Het gaat om de creativiteit van de fotograaf om er iets van zichzelf in te leggen, iets dat je raakt als kijker. Niet een of ander hip techniekje, wat volgend jaar weer vergeten is.

    1. Hoi Bert, heel erg bedankt voor je compliment. Ik heb in de besprekingen veel tijd gestoken. Tja, wat is creativiteit? Ik ben het met jouw uitleg eens. Wij krijgen tegenwoordig elke dag elke minuut, elke seconde zo veel beelden voorgeschoteld dat het voor een fotograaf moeilijk is om hier nog iets pakkends aan toe te voegen. Doordachtheid en voorbereiding helpen. Maar de meeste beelden overkomen de gemiddelde amateurfotograaf. Gr Jody

  5. Jemig, ik had een heel verhaal ingetikt maar er ging iets niet goed met verzenden? Met het gevaar dat hij nog ergens in de lucht hangt en ik dadelijk dubbel aan het woord komt, nogmaals dan…
    Wat een fijne, uitgebreide en heldere bespreking van de foto’s Jody! Maar behalve dat ik in de tweede foto ook hout denk te herkennen (boomstronk) wil ik bij nog een opmerking van Henri aanhaken en de discussie verder aanzwengelen. Ik denk namelijk dat de crux hem in het woordje ‘ongeïnteresseerd’ zit. Ik zie bijvoorbeeld ook genoeg ongeïnteresseerde landschaps- of macrofoto’s… puur registratief zonder al teveel gevoel voor compositie of sfeer. Datzelfde geldt wat mij betreft ook voor werken met beweging, wat ik ook zeker niet als een vlucht zie. Al is het dat voor sommigen misschien wel.

    1. Hoi Noortje, dank voor de complimenten! Heel fijn om te lezen. Ik kan zeggen ik sluit me aan bij de mening van Bert over wanneer de creativiteit van een foto aangrijpt. Hoe vaak heb ik niet voor een modern kunstwerk gestaan waar een museum een diepte-investering voor had gedaan en ik dacht ” ik vind dit helemaal ruk!”. Of ik zie een foto waarvan ik denk: ” Tjonge, die was bij mij niet eens van de camera afgekomen”. Maar wat zegt dat over mij? En wat zegt dat over de maker? Die misschien wel supertrots op zijn (overkomen?) creatie? Ik wil er niet hard over oordelen. Maar ik heb er wel een persoonlijke mening over, hoor.
      O ja, jouw stuk over fotograferen en mediteren: een stuk naar mijn hart! Ga ik nog op reageren! Gr Jody

  6. Door Gerrit van Osch op 25 december 2016 om 10:20

    In het onderwerp bewogen fotografie, is door mij deze vorm van fotografie geïntroduceerd. Ik zie veel opvolging van deze vorm van fotografie. Het gebruik van de camera is niets ander dan een digitale penseel. Waarmee je fantastisch beelden kunt toveren.

  7. Fijn artikel Jody,
    Ik weet hoeveel tijd en energie een goede fotobespreking kost. Vaak veel meer dan het maken van de foto, maar dat ter zijde 😉 Opvallend ook hoe je de inzendingen ziet. Je hebt echt je best gedaan je in de visie van de fotograaf te verplaatsen. Heel goed !
    Dat iedereen anders naar foto’s kijkt is me al wel eens vaker opgevallen, dat jij steen ziet waar ik hout zie is misschien opmerkelijk.
    Ik hoop dat dit artikel straks wat discussie gaat opleveren over wat bijvoorbeeld creatieve fotografie is, en of het inspiratieloos verticaal bewegen van je opnameapparatuur tijdens het belichten nu wel of juist niet creatief genoemd moet worden. Ik kan me voorstellen dat het soms een vlucht is wanneer je echt niet meer weet wat te doen. Dan maar lange sluitertijden, een trap tegen het statief of een draai aan de lens 🙂

    1. Hoi Henri, in de eerste plaats dank voor de complimenten. Het klopt, de besprekingen schrijven heeft veel tijd en energie gekost. Soms laten fotomakers merken dat ze lange tenen hebben door niet de moeite te nemen te reageren of alleen maar willen laten merken dat ze het niet eens zijn met de bespreking of zelfs een klein gedeelte ervan.
      ik denk dat veel (amateur)fotografen beelden overkomen en er niet echt vooraf over nagedacht hebben. “He apart, eens kijken wat een ander ervan vindt”. Even los van de hier besproken beelden, denk ik vaak: leer eerst eens de basis uitgangspunten van het fotograferen, voordat je een alternatieve weg inslaat. Leer je camera kennen. Voor de meeste mensen geldt: oefenen, oefenen, experimenteren en heel veel met fotograferen bezig zijn. Dan kom je vanzelf in een volgende fase. Diegene die de ideeen en talent hebben dit alles over te slaan, zijn natuurtalenten en zeer dun gezaaid. Zoals Bert zegt: creativiteit is hetgeen dat de ander in een foto legt dat jou grijpt. Eerlijk, ik wordt niet snel gegrepen. Ik zie teveel en vooral van hetzelfde. Helaas voor mij, datgeen ik gisteren voor het eerst zag en vandaag uitprobeer is meestal al door velen in eerder stadium gezien en geprobeerd en inmiddels verworden tot een dooddoener.
      Gewoon lekker doen wat mijzelf raakt is voor mij meer dan genoeg. En ik kijk graag mee met anderen, omdat ik het nog steeds leuk vind om te zien wat de ander raakt.
      Gr Jody

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *