HOME < IN DE ZOEKER < SOORTEN
IN DE ZOEKER

Klaproos

Wie kent hem niet? Met zijn knallende rode kleur is de klaproos een van de populairste wilde bloemen van ons land. Je komt hem overal tegen, langs akkers, in bermen, op bouwplaatsen. Waar de grond flink verstoord is voelt de klaproos zich thuis. Best een ruige jongen eigenlijk. Hij laat zich niet plukken. Wie probeert de klaproos op de vaas te zetten komt bedrogen uit: snel zal hij zijn blaadjes laten vallen die dan droevig naar beneden dwarrelen.

Klaproos
Grafisch beeld van een klaproos met knoppen en vruchten. Fotograaf: Ron Poot
Delen

De klaproos is een geslacht uit de papaverfamilie. In Nederland zijn er meerdere soorten wilde klaprozen te vinden. Het meest opvallend is de grote klaproos met zijn forse felrode bloemen. De eveneens veel voorkomende bleke klaproos is wat kleiner en minder fel van kleur. In tuinen en soms verwilderd vind je de slaapbol.

Klaprozen hebben wit melksap, dat vaak een verdovende werking heeft. Sommige papaversoorten zijn daar berucht om, doordat er opium uit dit melksap wordt bereid.

Het opengaan van de bloem is al een bezienswaardigheid op zich. De knop bestaat uit twee knopschubben en daar zitten de bloemblaadjes in gefrommeld. Het is een leuk gezicht hoe zo’n kreukelig blaadje zich ontvouwt.

In het hart van de bloem vind je de meeldraden en het vruchtbeginsel. De donkere meeldraden ontspringen aan de bladvoet. Klaprozen maken geen nectar, maar toch zie je de bijen en hommels af en aan vliegen. Ze komen af op het stuifmeel dat vrijkomt uit de meeldraden.

Het vruchtbeginsel staat in het midden. Bovenop het deksel van dit doosje vind je de stempelstralen. Zij vormen een mooi patroon. Bij de meeste planten staan de stempels op een lange draad, de stijl. Die vind je bij klaprozen dus niet. Bij rijpheid ontstaat uit het vruchtbeginsel een doosvrucht, die onderverdeeld is in hokjes vol zaad. Elk hokje krijgt een opening vlak onder het deksel. Als de rijpe vrucht heen en weer beweegt door de wind, vliegen de zaadjes alle kanten uit.

Een hommel bezoekt een bloem van de grote klaproos.
Een hommel bezoekt een bloem van de grote klaproos. Fotograaf: Ron Poot

Fototips

Klaprozen zijn pioniers die graag op akkers, bouwplaatsen en braakliggende terreinen groeien. Daar verkeren ze vaak in een mooi gezelschap van vele andere kleurige “onkruiden” zoals kamille, herik of ganzenbloemen en korenbloemen. Leuk voor kleurige combinaties.

Het is druk met hommels en bijen rond de klaprozen. Met een beetje geduld kun je ze goed samen in beeld krijgen!

Klaprozen groeien vaak in grote aantallen bijeen. Voor de landschapsfotograaf interessant om een kleurig vlak in het beeld te krijgen.

Bekijk zo’n groepje klaprozen eens goed. Je ziet een geweldige vormenvariatie in ontloken bloemen, hangende knoppen en omhoog gerichte vruchten. Die vormen doen het goed in een grafisch beeld.

Natuurlijk leent de felle kleur van de bloem zich goed voor mooie kleurige foto’s. Gebruik de bloemen die in de omgeving groeien voor een decoratieve achtergrond door vanaf een redelijk laag standpunt te fotograferen.

Pas op met te fel licht, waardoor ongewenste reflecties ontstaan en/of de doortekening van de rode bloemblaadjes verdwijnt (dichtgelopen rood). Liever wat onderbelichten of afschermen om de details zoals kleine nerfjes in de bloembladen te behouden.

Tegenlicht is erg mooi bij klaprozen. Het licht schijnt prachtig door de dunne rode bloemblaadjes.

Net ontluikende klaprozen zijn fotogeniek. Vooral in de ochtend zul je dat tegenkomen. Met wat geluk heb je er dan wat decoratieve dauwdruppels bij.  Grappig om te zien hoe de verfrommelde bloemblaadjes uit de knop komen. Vaak blijft een knopschub een tijdje hangen aan een bloemblad. De kreukels zijn met wat schuin invallend licht (strijklicht) goed te zien en geven dan een leuk beeld.

Ook na de bloei zijn klaprozen leuk. Dan blijven de vruchten over en ook die zijn best aardig voor een foto. Van bovenaf zie je de stempelstralen. In de winter blijven de vruchten vaak lang zichtbaar en na wat vorst kunnen er mooie ijskristallen op komen. Op de doosvrucht zelf ontstaan allerlei schimmelculturen die zorgen voor een bont vlekkenpatroon. Tenslotte, als alle verrottingsprocessen achter de rug zijn, blijft er een skelet van de vrucht over en ook daar gaat de macrofotograaf weer graag voor door de knieën.

 

Verspreidingskaart

Verspreiding en statistieken

Meer weten?

Wilde planten

Waarneming.nl

Wikipedia

Etymologiebank (verklaring naam)

En dan nog dit!

Hoe klaproos aan zijn naam komt? Het komt van een oud kinderspelletje. De bloemblaadjes worden omgevouwen tot een soort beursje. Als je dat op je hand legt en er op slaat, hoor je een harde knal.

Deel dit artikel


0
REACTIES
BEKIJK REACTIES en PLAATS UW REACTIE

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *