HOME < PRAKTIJK < GEBIEDEN
GEBIEDEN

De Moerputten

’s-Hertogenbosch wordt aan alle kanten omringd door verschillende natuurgebieden, allen beheerd door Staatsbosbeheer. Een van die gebieden is De Moerputten. De Moerputten vormen het grootste laagveengebied in Noord-Brabant. Het gebied is een van de weinig overgebleven laagveenmoerassen ten zuiden van de grote rivieren en daarom belangrijk voor Nederland.

De Moerputten
De oude spoorbrug: het "halve zolen lijntje'. Fotograaf: Liesbeth Ploeg
Delen

De Moerputten maakt deel uit van het natuurgebied Overlaat rond Den Bosch. Het gebied is zo’n 120 hectare groot met moeras, riet- en biezenvelden, open water, bosjes van elzen en wilgen en blauwgraslanden. “Moer” is een ander woord voor moeras en om het turf te steken zijn grote putten gegraven; vandaar de naam “Moerputten”.
In het gebied vind je spannende, ondoordringbare moerasbossen met zilvergrijze wilgen en vochtige hooilanden met kleurige bloemen. Dwars door het gebied loopt een okergele spoorbrug op grote stenen pijlers, scherp afgetekend tegen een veenplas met velden gele plomp en watergentiaan. In 2006 is deze unieke spoorbrug uit de 19e eeuw gerestaureerd. Niet voor treinen maar voor wandelaars. Een wandelpad leidt nu over dit industrieel erfgoed, van ‘s-Hertogenbosch naar Vlijmen, met weids uitzicht over het moerasgebied.

Terug van weg geweest

Een bijzondere bewoner van het gebied is het pimpernelblauwtje. Deze vlinder kwam oorspronkelijk al in het gebied voor en is in 1990 opnieuw uitgezet. Staatsbosbeheer werkt nu samen met Natuurmonumenten, de Vlinderstichting, Waterschap Aa en Maas en gemeente Heusden aan het LIFE project ‘Blues in the Marshes’ om het leefgebied voor het pimpernelblauwtje te vergroten. Het zijn deze bijzondere blauwtjes die in een korte tijd van het jaar een aantrekkelijk onderwerp voor de macrofotografen zijn. Het is dan wel essentieel om als fotograaf gewoon op de paden te blijven, er wordt immers met alle macht gewerkt om het leefgebied te bewaren voor de toekomst. Het voortbestaan van dit kleine vlindertje is namelijk enerzijds afhankelijk van de aanwezigheid van de grote pimpernel en anderzijds van het voortbestaan van de knoopmier (in dit geval de moerrassteekmier). Vertrapte mierennesten zijn daarom een ernstige bedreiging. Om die reden is er in het voorjaar van 2016 een speciaal panoramisch platform gebouwd: een ‘vlinderbellevue’. Bezoekers kunnen de vlinders op deze manier bewonderen zonder het leefgebied te verstoren.

De Moerputten
De vlinderbellevue. Fotograaf: Liesbeth Ploeg

Ideaal voor

De diversiteit van De Moerputten is groot. Er zijn hooilanden, rietvelden, moerassen, open water en wilgenstruwelen. Hierdoor is er ook een grote diversiteit aan planten en dieren, en dus aan fotografische mogelijkheden, zowel voor de macro- als landschapsfotograaf.

De Moerputten
De unieke bewoner van dit gebied: het pimpernelblauwtje. Fotograaf: Liesbeth Ploeg

Het natuurgebied is waardevol en kwetsbaar vanwege de flora op de blauwe graslanden. Ondermeer blauwe zegge, spaanse ruiter, het veenmelkviooltje, kikkerbeet en dotterbloem maken daar deel van uit. Er broeden veel vogelsoorten,  waaronder de kiekendief, de blauwborst en ook komen er kikkers, reeën en vossen voor.

Beste plekken

Door De Moerputten lopen drie gemarkeerde wandelroutes (de Bruggenroute, het Halve Zolenpad en de Gementroute). Deze routes leiden langs de mooiste plekken in het gebied, maar zijn niet geschikt voor rolstoelen of wandelwagentjes. In natte periode moeten er zeker laarzen aan gedaan worden en... ook in dit moerasgebied zijn de muggen uiteraard volop aanwezig.

In de bloeitijd van de schoenenindustrie in Waalwijk is er een spoorlijn aangelegd van Lage Zwaluwe naar Den Bosch, dwars door het moeras van de Moerputten, het zogenaamde “halve zolen lijntje”. De eerste trein reed er over in 1890, de laatste in 1972. De ijzeren vakwerkspoorbrug met zijn brede gemetselde pijlers raakte daarna in verval; het scheelde niet veel of hij was gesloopt. De 600m lange spoorbrug is net op tijd van de ondergang gered en later tot Rijksmonument verklaard. De Moerputtenbrug is een overblijfsel uit de Industriële Revolutie en daarmee erfgoed dat zeker niet verloren mag gaan. Het ijzerwerk is weer in de oorspronkelijke okerkleur geverfd en er is een nieuw loopdek over de bielzen gelegd. Het is een zeer fotogeniek object in het natuurlijke landschap. Vanaf een vlonder onderaan de brug heb je een prachtig uitzicht op dit overblijfsel uit vervlogen tijden en op de veenplas waaruit de brug oprijst.

Interessante soorten binnen het gebied

Blauwe zegge, Spaanse ruiter, veenmelkviooltje, kikkerbeet, grote pimpernel, pimpernelblauwtje, steenbreekvaren, waterral, blauwborst

Op de kaart

Deel dit artikel

Facebook icon Twitter icon Google plus icon

2
REACTIES
BEKIJK REACTIES en PLAATS UW REACTIE
  1. Door Arie Kooy op 7 november 2016 om 11:26

    Prima beschrijving van dit mooie gebied! Een bezoek in 2017 staat op mijn agenda. Dan hoop ik het pimpernelblauwtje een keer te kunnen fotograferen.

    1. Door Liesbeth op 8 november 2016 om 15:00

      Dankjewel! Het is echt een leuk gebied om te bezoeken. Alvast veel plezier in … 2017. Oef, dat klinkt nog wel heel ver weg, helaas…

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *